Hit enter after type your search item

AV. MEHMET TUĞBERK DEKAK İLE TÜRK HUKUKUNDA SİGORTA TAHKİMİ

/

Tahkim genel hatlarıyla nedir? Türk hukukunda tahkimin yeri nasıl belirlenmiştir?

Av. Mehmet Tuğberk Dekak: Kısaca açıklamak gerekirse, bir hak sebebiyle uyuşmazlığa düşmüş tarafların, uyuşmazlığın çözümünü karşılıklı anlaşmak yoluyla özel kişi veya kişilere bırakmalarına ve uyuşmazlığın bu kişi veya kişilerce tetkik edilerek karara bağlanmasına tahkim denir.  Türk Hukuku’nda tahkim kurumu, iç tahkim ve milletlerarası tahkim olmak üzere ikiye ayrılarak incelenebilir. İç tahkim konusunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 407.maddesinden 444.maddesine kadar temel düzenlemeler bulunmaktadır. Milletlerarası Tahkim konusu ise 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu’nda özel olarak düzenlenmiştir. Tahkim konusunda, bu düzenlemelerin dışında, ülkemizin de taraf olduğu bazı uluslararası anlaşmalar da bulunmaktadır.

Sigorta tahkimi ülkemizde ne durumdadır? Bununla ilgili hangi kurumlara başvurulabilmektedir?

Av. Mehmet Tuğberk Dekak: 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30.maddesinde, sigorta ettiren veya sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişiler ile riski üstlenen taraf arasında sigorta akdinden; aynı şekilde Güvence Hesabı’ndan faydalanacak kişiler ile hesap arasında doğan uyuşmazlıkların çözüme kavuşturulması amacıyla Sigorta Tahkim Komisyonu oluşturulmuştur. Buna göre, sigorta sözleşmesinden kaynaklanan bir uyuşmazlık yaşandığında sigorta ettiren veya sigortalıların sigorta şirketlerine veya Güvence Hesabına karşı tahkim davası ikame etmeleri mümkündür.

Sigorta uyuşmazlıklarında tahkim yolu zorunlu mudur yoksa ihtiyari midir?

Av. Mehmet Tuğberk Dekak: Sigorta uyuşmazlıklarında tahkime başvuru, başvuracak kişinin iradesine bırakılmıştır yani zorunlu değil ihtiyaridir. Bununla birlikte esasen sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıkların adli yargı mercileri aracılığıyla da çözümlendiğini vurgulamak isteriz. Öyle ki sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıkların uygulamada genellikle ticari uyuşmazlık veya tüketici uyuşmazlığı şeklinde olduğu görülmektedir. Hal böyleyken sigorta şirketleri ile sigorta sözleşmesinden kaynaklanan bir uyuşmazlık yaşayan kişilerin hem tahkime hem de genel mahkemelere başvurma konusunda seçimlik bir hakları olduğunu belirtmek gerekir. Tabi genel mahkemelere başvurarak hakkını aramak isteyen kişilerin asliye ticaret mahkemelerinde ticari dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecini atlatmaları gerektiğini de hatırlatmakta fayda vardır.

Sigorta tahkim komisyonunun işleyişi nasıldır?

Av. Mehmet Tuğberk Dekak: Sigorta Tahkim Komisyonu’na verilen başvuru dilekçesi öncelikle raportör incelemesinden geçer ve dosya ilgili hakeme sevk edilir. Hakem yargılamayı 4 aylık süre içerisinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Belirli bir parasal limitin üzerindeki uyuşmazlıklarda üçlü hakem heyeti görev yapar. Hakem veya hakem heyeti konusu teknik ve uzmanlık gerektiren durumlarda aynı genel mahkemelerdeki gibi bilirkişiye başvurarak görüş alabilir. Sigorta Tahkim Komisyonu önünde görülen davalar dosya üzerinden çözülür. Belirli bir parasal limitin üzerindeki davalarda uyuşmazlık hakem kararına karşı itiraz yolu açıktır. Böyle durumlarda itiraz hakem heyeti dosyayı inceler. Normalde hakem kararlarına karşı yalnızca iptal davası açılabilir fakat Sigorta Tahkim Komisyonu önüne getirilen uyuşmazlıkların (40.000-TL’yi geçen dosyalar) temyize gitmesi gibi bir durum söz konusu. Bu aslında eleştirilen bir konu. Hakem kararlarına karşı devlet yargısının müdahalesi kısıtlı bir çerçevede olmalı.

Hangi tür sigorta uyuşmazlıkları tahkim ile çözülebilir?

Av. Mehmet Tuğberk Dekak: Bu konu esasen tahkime elverişlilikle ilgili bir mesele fakat sigorta sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklar genellikle para alacağına ilişkin olduğundan sigorta uyuşmazlıklarının çoğunun tahkimde çözülmesi mümkündür.

Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurmak için tahkim anlaşması veya şartı gerekli midir?

Av. Mehmet Tuğberk Dekak: Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilmek için doğrudan sigorta şirketleriyle bir tahkim sözleşmesi akdetmeye gerek yoktur. Nitekim Sigortacılık Kanununun 30.maddesiyle sigortalılara tahkime başvuru hakkı tanınmıştır. Sigorta şirketine karşı Sigorta Tahkim Komisyonunda tahkim davası açılabilmesi için ilgili sigorta şirketinin komisyona üye olması gereklidir. Tabi hukukta her konuda olduğu gibi bu durumun da bir istisnası mevcuttur. Öyle ki zorunlu sigortalarla ilgili bir uyuşmazlık meydana geldiğinde ilgili sigorta şirketinin komisyona üye olup olmadığı önem arz etmez.

Sigorta Tahkim Komisyonu ile ilgili başka bir yazımıza ulaşmak için buraya tıklayabilirsiniz. 

This div height required for enabling the sticky sidebar